De bladeren vallen in Segbroek, de appels liggen onder de boom in Loosduinen en de barbecue is opgeborgen in de schuur. Voor veel inwoners van Den Haag is de tuin in oktober en november een rustige plek. Voor ratten is het juist een drukke tijd. Ze zijn op zoek naar eten en naar een droog hol voor de koude maanden, en een gewone stadstuin heeft vaak allebei in de aanbieding.
Wat ratten in de herfst naar uw tuin lokt
Een rat is geen kieskeurige eter. In het najaar is er in tuinen opeens veel te halen, en dat merken de dieren snel op. De bekendste lokkers op een rij:
- Afgevallen fruit: appels, peren en walnoten die blijven liggen, zijn een makkelijke maaltijd.
- Vogelvoer: pindakaas, zaden en vetbollen zijn goed bedoeld, maar wat er op de grond valt, eten ratten graag op.
- Compost: een open hoop met groente- en fruitresten is warm, vochtig en vol eten.
- Kippen en konijnen: voerbakken en hokken met stro trekken ratten aan als het voer ’s nachts blijft staan.
- Rommel: stapels hout, oude tegels of een schuur met een kier bieden een veilige schuilplek.
Daarnaast speelt de ligging een rol. Langs de kust bij Scheveningen en bij de vele grachten en singels in de stad zijn ratten een terugkerend verschijnsel. Wie met de tuin aan het water grenst, heeft dus meer kans op bezoek dan iemand midden in een gesloten bouwblok.
Zo ziet u of er ratten rondlopen
Omdat ratten schuw zijn en pas na zonsondergang op pad gaan, blijven ze vaak onzichtbaar. Hun sporen zijn wel te vinden. Let op ronde gaten in de grond van een paar centimeter breed, vaak onder een tegel, tegen een schutting of naast de schuur. Rond zo’n hol ligt meestal losse aarde.
Ook paadjes zijn een teken. Ratten volgen steeds dezelfde route, waardoor er in het gras of langs een border een smal uitgesleten spoor ontstaat. Verder vindt u soms keutels zo groot als een dadelpit, aangevreten fruit of knaagsporen aan de deur van het tuinhuis. Ziet u overdag een rat, dan is dat vaak een teken dat er al meer zijn.
Wat u zelf kunt doen in de tuin
Het belangrijkste is voedsel wegnemen. Raap afgevallen fruit elke paar dagen op en gooi het in een afgesloten container. Gebruik een voedersilo met opvangschaal, zodat zaad niet tussen de tegels belandt, of stop er tijdelijk mee zodra u sporen ziet. Haal voerbakjes van kippen en konijnen ’s avonds binnen.
Een compostvat met deksel en fijnmazig gaas aan de onderkant is veiliger dan een open hoop, of leg zo’n gaas onder uw bestaande hoop. Doe er geen gekookte etensresten, vlees of brood in. Ruim daarna rommel op: stapel hout los van de grond en een stukje van de schutting af, zodat er geen donkere holte ontstaat.
Check tot slot de schuur en de woning. Dicht kieren onder deuren en gaten rond buizen. Ratten kunnen goed graven en klimmen, dus kijk ook naar ventilatieroosters en de aansluiting van de regenpijp op het riool. Gaat er een rat de kruipruimte in, dan is de stap naar binnen klein.
Een hol zelf uitgraven of met middelen aan de slag gaan, raden we af. Dat helpt meestal niet, en u loopt het risico dat de dieren zich juist verder verspreiden of dat huisdieren in de buurt ermee in aanraking komen.
Gemeente of vakman: bij wie moet u zijn?
Lopen de ratten vooral op straat, in het plantsoen of bij de ondergrondse afvalcontainers, dan is de gemeente Den Haag het juiste adres voor uw melding. De openbare ruimte valt onder haar verantwoordelijkheid. Zitten de dieren op uw eigen erf, dan ligt de aanpak doorgaans bij u als bewoner of bij de eigenaar van het huis.
In dat geval is het slim om een expert te laten kijken voordat het aantal dieren groeit. Een specialist in ongediertebestrijding Den Haag zoekt uit waar de ratten vandaan komen en hoe u de toegang afsluit. Zo’n bedrijf heeft gecertificeerde bestrijders in dienst en kan bij spoed binnen 30 minuten bij u op de stoep staan, of u nu in Bezuidenhout of in Escamp woont. Voor een lunchroom of school met knaagsporen in de voorraad is dat geen overbodige luxe.
Wie zich eerst wat verder wil verdiepen, vindt onafhankelijke informatie bij het Kennis- en Adviescentrum Dierplagen (KAD). Daar staat onder meer uitgelegd hoe ratten leven en waarom preventie zo veel uitmaakt.
Een tuin die ratten weinig te bieden heeft
U hoeft uw tuin niet kaal te maken om ratten buiten te houden. Het gaat om een paar gewoontes: geen eten laten liggen, compost goed afsluiten en geen rommelhoeken laten ontstaan. Veel tuinen in Den Haag zijn klein en grenzen aan die van de buren, dus samen opruimen werkt het best. Zo blijft de tuin ook in de herfst een plek waar u zelf graag even zit.
